Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΦΛΩΡΙΝΑΣ (12-2-1949)-Η ΕΠΕ 380 ΤΟΥ ΔΣΕ (5-2-1949) - ΤΟ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΤΟΥ ΓΕΣ (17-2-1949)

εφ. «ΕΜΠΡΟΣ», 17 /2/1949, σελ. 1

Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΦΛΩΡΙΝΗΣ

Έδιδεν εξετάσεις το νέον αρχηγείον των Συμμοριτών.-Μία αποκαλυπτική διαταγή του «αντιστρατήγου» Γούσιου[1]. – Αι επιτεθείσαι δυνάμεις παντός όπλου ανήρχοντο εις τέσσαρας Μεραρχίας[2].

ΠΩΣ ΕΣΩΘΗ Η ΠΟΛΙΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗΝ

ΤΟΥ ΑΠΕΣΤΑΛΜΕΝΟΥ ΜΑΣ κ. Β. ΤΣΙΜΠΙΔΑΡΟΥ

Φλώρινα, 16. (Του απεσταλμένου μας). – Πολλοί άνδρες κι ακόμα περισσότερες γυναίκες ανέβαιναν τον κεντρικό δρόμο της πόλεως, με τα μαντήλια στη μύτη, φτύνοντας δεξιά και αριστερά από αηδία. Όλοι τους και όλες γύριζαν από μια περίεργη έκθεσι: Έκθεσι πτωμάτων. Έκθεσι σκοτωμένων συμμοριτών που τους έχουνε αραδιάσει σ’ ένα απέραντο χωράφι λίγο πιο έξω από τη Φλώρινα, τον ένα δίπλα στον άλλο, ανάσκελα, για να εξακριβωθούν οι ταυτότητές τους. Εδώ ζουν σήμερα χιλιάδες ανταρτόπληκτοι από τα γύρω χωριά. Γνωρίζουν όλους τους συμμορίτες της Πρέσπας. Και τους σπουδαίους και τους μικρούς. Γι αυτό έτρεξαν με προθυμία να ιδούν ποιοι σκοτώθηκαν. Σκύβανε με προσοχή και τους κύτταζαν. Ήταν ένα θέαμα μακάβριο, φοβερά ανατριχιαστικό , απαίσιο. Τρυπημένοι από τις σφαίρες, κομματιασμένοι από τους όλμους και το πυροβολικό, κοκκαλιασμένοι από το κρύο, γιομάτοι παγωμένα αίματα, αυτοί που είχανε πιστέψει στην κατάληψι της Φλωρίνης, βρίσκονται σήμερα στο λασπωμένο χωράφι της ίδιας πόλεως. Μα νεκροί. Και κάθε ώρα, κάθε στιγμή, από τα γύρω υψώματα, από τις χαράδρες, μέσα από τα χιόνια, κατεβάζουν συνεχώς πτώματα. Πτώματα! Πτώματα! Αυτό δεν ήτανε μάχη. Ήταν πραγματική σφαγή.

Πριν όμως περιγράψουμε τη μάχη και την ασύγκριτη παλληκαριά του στρατού μας , θα πρέπει να μιλήσουμε ια μια διαταγή που βρέθηκε στο πτώμα ενός αρχισυμμορίτη. Την υπογράφει «αντιστράτηγος Γούσιος», δηλαδή το Γενικό Αρχηγείο, κι αυτό έχει μια ιδιαίτερη σημασία. Δεν επρόκειτο για τον α ή β «καπετάνιο».

Θα έδινε εξετάσεις το ίδιο το ενικό Αρχηγείο. Στην διαταγή λοιπόν αυτή (Ε.Π. 382) 5-2-49) αναφέρονται τα εξής για τους σκοπούς της επιχειρήσεως: «Κατάληψις πόλεως , συντριβή 2ας μοναρχοφασιστικής Μεραρχίας, στρατολογία και επιμελητειακή εκμετάλλευση».

Το «επιμελητειακή εκμετάλλευση» είνε ένας καινούργιος όρος και σημαίνει, απλούστατα, πλιάτσικο.

Εν συνεχεία στη διαταγή του συμμοριακού αρχηγείου καθορίζονται με κάθε λεπτομέρεια οι κινήσεις όλων των δυνάμεων, ώστε να απομονωθή η Φλώρινα από τις γειτονικές πόλεις και ακόμη ο τρόπος που θα έσπαζε κυρίως το ύψωμα 1033, το οποίον άλλως τε δέχτηκε και τις πιο σφοδρές επιθέσεις.

Εκείνο όμως που είνε καταπληκτικό και το οποίον επίσης αναφέρεται στη διαταγή με κάθε λεπτομέρεια είνε ο οπλισμός και οι δυνάμεις που θα έπαιρναν μέρος – και πήραν- στη μάχη.

Τις αντιγράφουμε από το αποκαλυπτικό αυτό χαρτί:

Η 10η Μεραρχία.

Η 11η Μεραρχία.

2 διλοχίες σαμποτέρ.

2 λόχοι κυνηγών αρμάτων.

2 αντιαεροπορικούς ουλαμούς.

2 αντιαρματικές πυροβολαρχίες.

1 Τάγμα του αρχηγείου Καϊμακτσαλάν.

2 Ίλες Ιππικού

Σχολή Αξιωματικών του Γεν. Αρχηγείου.

2 τάγματα της 108ης Ταξιαρχίας της 9ης Μεραρχίας.

3 ½ ορειβατικές πυροβολαρχίες

1 τάγμα τραυματιοφορέων.

2 ορεινά χειρουργεία.

1 Τάμα μεταφορών.

1 Όρχος αυτοκινήτων .

(Επειδή η τελευταία παράγραφος θα παραξενέψη ίσως τον αναγνώστη, τον πληροφορούμε ότι όπως ωμολόγησαν συλληφθέντες συμμορίτες, προ καιρού στην περιοχή της Πρέσπας κάθε «καπετάνιος» έκανε καταστάσεις των οδηγών αυτοκινήτων και τις διεβίβαζε στο Γενικό Αρχηγείο. Προφανώς οι συμμορίτες ήταν βέβαιοι ότι θα καταλάβουν τη Φλώρινα και φυσικά τα περισσότερα από τα αυτοκίνητα θα ήταν δικά τους. Φαντάστηκαν φαίνεται ότι με αυτά θα κυνηγούσαν τον στρατό στον κάμπο όταν …θα τόβαζε στα πόδια. Ανεξάρτητα όμως από αυτή τη εκδοχή, είνε εξακριβωμένο ότι με την έναρξι της επιθέσεως, από την περιοχή Βατοχωρίου-αλβανικών συνόρων, ωρισμένα αυτοκίνητα των συμμοριτών είχαν προχωρήσει μέχρι τον αυχένα του Πισοδερίου, έτοιμα να προχωρήσουν στην Φλώρινα, όταν θα έπεφτε στα χέρια των συντρόφων τους).

Ερχόμαστε τώρα στον οπλισμό των συμμοριτών όπως αναφέρεται στην ίδια διαταγή. Θα ήταν κάτι το ομολογουμένως απίστευτο αν η απερίγραπτη σπατάλη και ποικιλία πυρός στην επίθεσί τους, δεν δικαιολογούσε κατά γράμμα το περιεχόμενο της διαταγής του Γούσιου.

Ακούστε τι όπλα χρησιμοποίησαν , εκτός βέβαια των ατομικών.

15 ορειβατικά πυροβόλα

72 όλμους ομαδικούς.

72 Πολυβόλα.

4 Αντιαρματικά των 37 χιλιοστών.

4 Αντιαρματικά των 20 χιλιοστών.

3 Αντιαεροπορικά των 37 χιλιοστών.

3 Αντιαεροπορικά των 20 χιλιοστών.

11 Ασυρμάτους Νο 22.

10 Αμερικανικούς.

6 τηλεφωνικούς πίνακες.

50 Τηλέφωνα.

50 Χιλιόμετρα καλώδια, και αφθονίαν εκρηκτικών υλών.

Μια βδομάδα προ της επιθέσεως οι αρμόδιοι διοικηταί των στρατιωτικών τμημάτων γνώριζαν πολύ καλά ότι θα γίνη η επίθεσις. Τα τμήματά μας βρισκόντουσαν σε διαρκή συναγερμό. Και οι πλέον προωθημένες διμοιρίες «είχαν απλώσει κεραίες», δηλαδή κάθε νύκτα έβαζαν σκοπούς σε αρκετή απόστασι, με τον μοναδικό σκοπό να αντιληφθούν εγκαίρως τους συμμορίτες, να μη τους χτυπήσουν, αλλά να γυρίσουν αμέσως πίσω, να ειδοποιήσουν το τμήμα τους, ώστε να πάθουν αιφνιδιασμό οι συμμορίτες πριν ακόμα προλάβουν να ρίξουν τουφεκιά. Όλα ήταν έτοιμα, όλοι αγρυπνούσαν.

Όλα τα γνωρίζουν, αλλά ωρισμένες πληροφορίες που είχαν τους ανησυχούσαν . Η επίθεσις δεν θα ήταν από τις συνηθισμένες.

Έφτασε τέλος η Παρασκευή, 11 του μηνός.

Θα συνεχίσουμε αύριο.

Β. ΤΣΙΜΠΙΔΑΡΟΣ

εφ. «ΕΜΠΡΟΣ», 18/2/1949, σελ. 1

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΜΑΧΗΣ

ΠΩΣ ΕΞΕΔΗΛΩΘΗ Η ΕΠΙΘΕΣΙΣ ΤΩΝ ΣΥΜΜΟΡΙΤΩΝ ΕΙΣ ΦΛΩΡΙΝΑΝ

ΔΟΚΙΜΑΣΤΙΚΑΙ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΙΣ ΤΗΝ ΠΡΕΣΠΑΝ.- ΤΑ ΕΘΝΙΚΑ ΤΜΗΜΑΤΑ ΤΟΥΣ ΑΝΑΜΕΝΟΥΝ.- ΚΑΙ ΤΟ ΜΑΚΕΛΛΕΙΟ ΑΡΧΙΖΕ.- ΜΑΓΕΙΡΟΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΕΙΣ ΣΥΛΛΕΓΟΥΝ ΤΟΥΣ ΑΙΧΜΑΛΩΤΟΥΣ.- ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΟΝ ΤΟΥ «ΚΑΠΕΤΑΝΙΟΥ» ΜΕ ΤΙΣ ΛΟΥΣΤΡΙΝΕΝΙΕΣ ΜΠΟΤΕΣ.

ΤΟΥ ΑΠΕΣΤΑΛΜΕΝΟΥ ΜΑΣ κ. Β. ΤΣΙΜΠΙΔΑΡΟΥ

ΦΛΩΡΙΝΑ, 17. (Του απεσταλμένου μας).

Δύο τρεις μέρες πριν από την επίθεσι των συμμοριτών εναντίον της πόλεως, μία προωθημένη διμοιρία δική μας, ανέφερε κάτι περίεργα πράγματα:

-Ακούω, είχεν ειπεί ο ανθυπολοχαγός, πολλές κανονιές και πολυβόλα κατά την Πρέσπαν . Βλέπω μάλιστα και εκρήξεις από οβίδες σ’ ένα ύψωμα.

Η πληροφορία αυτή δεν παραξένεψε όσους από τους αξιωματικούς γνώριζαν ότι επίκειται επίθεσις εναντίον της Φλωρίνης. Κατάλαβαν ότι ασφαλώς πρόκειται περί μεγάλων ασκήσεων για κατάληψη υψώματος. Και η Φλώρινα έχει πολλά. Όπου νάναι λοιπόν θα μας επιτεθούν. Έτσι σκέφθηκεν ο Μέραρχος και διέταξεν ακόμη αυστηρότερη επαγρύπνησι. Έφθασε η Παρασκευή 11 του μηνός. Νύχτωσε. Ο καιρός δεν ήταν άσχημος, μα με το σούρουπο, κατέβηκε και ομίχλη που σκέπασε τις κορυφές των γύρω βουνών. Στις ένδεκα το βράδυ –νύχτα της Παρασκευής προς το Σάββατο- ακούσθηκαν αρκετά μακρυά από τα προκεχωρημένα μας φυλάκια, αραιοί πυροβολισμοί. Εδώ κι εκεί. Αυτό συνεχίζεται ως τις 2 ½ το πρωΐ οπότε από την περιοχή της Τριανταφυλλιάς αρχίζουν δύο συμμοριακά κανόνια να χτυπούν το σιδηροδρομικό σταθμό της πόλεως. Στα άλλα σημεία ησυχία. Με ατό το τέχνασμα, θέλησαν να τραβήξουν την προσοχή του στρατού προς τα εκεί. Μα γελάστηκαν. Κάθε τμήμα παρέμεινε στη θέσι του. Κανένας εκνευρισμός, καμμιά επιπολαία απόφασις. Στις 3 ½ το πρωΐ αρχίζει γενική επίθεσις στα υψώματα 1641, 1398, 1017, 1033, Γκιούπεια, Λίπα, παντού. Οι περισσότεροι από τους επιτιθέμενους φορούν άσπρους μανδύας για να μη διακρίνονται στο χιόνι. (Όπως ομολόγησαν οι αιχμάλωτοι, τόσα υφάσματα πήραν από την Νάουσα, ώστε τους περίσσεψαν και για άσπρους ακόμη μανδύας).

Για να καταλάβουν τα υψώματα, δεν επιτίθενται με μικράς ομάδας. Μπουλούκια ολόκληρα ο ένα πάνω στον άλλο, ορμούν και θερίζονται από τα πολυβόλα μας. Σαν τα στάχυα. Οι φαντάροι μας δεν έχουν ξαναδεί τέτοιο πράγμα. Μαζί με τα πολυβόλα, τους χτυπούν ακόμη και οι όλμοι και το πυροβολικό. Τα χιόνια-και αυτό διακρίνεται και τώρα- γίνονται κατακόκκινα. Όλα τα γύρω βουνά σείονται από τις εκρήξεις και από τα ουρλιάσματα των λαβωμένων. Μέσα στην πόλι πέφτουν βροχή οι οβίδες. Ο στρατηγός από τους κρότους δεν ακούει τα λόγια των αξιωματικών του. Ένας τους, του προτείνει να κατέβουν στο πρώτο πάτωμα. Δέχεται. Παίρνουν τους απλωμένους χάρτες και κατεβαίνουν τις σκάλες. Την ίδια στιγμή το κτίριο τραντάζεται. Μια οβίδα έπεσε στο δωμάτιο όπου πριν από λίγα λεπτά βρισκόταν ο Μέραρχος.

Στις 7.30 το πρωΐ του Σαββάτου, οι συμμορίτες πήραν το ύψωμα 1641, το οποίον απέχει οκτώ χιλιόμετρα από την πόλι. Είχαν ακόμη κατορθώσει και με μεγάλες μάλιστα δυνάμεις, να χωθούν στη ρεμματιά που οδηγεί στη Φλώρινα. Αυτό ακριβώς ήταν η καταστροφή τους. Καθώς βρισκόντουσαν μαζωμένοι ένα στρατιωτικό τμήμα γυρίζει τα πυρά του απάνω τους. Δεν σκοτώθηκαν απλώς. Έγιναν κιμάς. Έτσι τους είδαμε κι εμείς. Σε τέτοια κατάστασι βρισκόντουσαν τα περισσότερα πτώματα, ώστε τα συνεργεία δεν μπόρεσαν να τα μεταφέρουν στο χωράφι όπου μάζευαν τους νεκρούς για αναγνώρησι. Από μια συμμορίτισσα δεν είχε μείνει παρά ο κορμός. Ούτε κεφάλι, ούτε πόδια, ούτε το αριστερό της χέρι. Φρίκη.

Στις 10 το πρωΐ ο εχθρός ρίχνει ακόμη περισσότεραι δυνάμεις στο ύψωμα 1033, που βρίσκεται Β.Α. της πόλεως. Όλμοι, μπαζούκας, οβίδες, χειροβομβίδες κοντεύουν να το μεταβάλουν σε πυροτέχνημα. Η φρουρά του υψώματος, αφήνει για μια στιγμή τα χαρακώματα, και πέφτει αριστερώτερα. Οι συμμορίτες νομίζουν πως πέτυχαν το σκοπό τους. Δεν κυττάζουν παρά πώς να χωθούν αυτοί στα χαρακώματα, αλλά καθώς τρέχουν εκατό, διακόσιοι μαζεμένοι με αλλαλαγμούς χαράς, άλλο δικό μας τμήμα, αθέατο ως εκείνη τη στιγμή, τους ρίχνεται με λύσσα. Δεν μπορώ να περιγράψω τα αποτελέσματα αυτού του μακελλειού. Πρέπει να το ιδή κανένας με τα μάτια του, για να καταλάβη τι έπαθαν οι συμμορίτες. Δεν έχει μείνει πέτρα, και χιόνι, που να μην είναι όχι βαμμένο με αίμα, αλλά γεμάτο από κομμάτια κρέας, μυαλά, πόδια, χέρια και άντερα πεταγμένα δεξιά και αριστερά. Ύστερα από το πάθημα αυτό του εχθρού, παύει πλέον η άμυνα της φρουράς και αρχίζει γενική αντεπίθεσις. Ποιος τους κρατάει τους φαντάρους. Αυτοί δεν είναι άνθρωποι. Είναι πουλιά που πετάνε. Και οι συμμορίτες, όχι τμήματα του Γενικού Αρχηγείου, ένα μπουλούκι πανικόβλητο. Ο σώζων εαυτόν σωθήτω. Τρέχουν κατά πάνω. Αφήνουν κανόνια, αφήνουν ασυρμάτους, αφήνουν σφαίρες, πολυβόλα, μπαζούκας, αφήνουν και πολλούς τραυματίες. Όσους προφτάνει ο στρατός πετάνε τα όπλα, σηκώνουν τα χέρια τρέμοντας σαν το καλάμι.

-Μη μας σκοτώστε, παρακαλούν.

Και οι φαντάροι δεν τους σκοτώνουν βέβαια, μα ούτε μπορούν να σταθούν.

-Τραβάτε πιο πίσω τους φοβίζουν.

Πιο πίσω ανεβαίνουν αγκομαχώντας άλλοι στρατιώτες. Είναι μάγειροι, είναι γραφιάδες που αναλαμβάνουν αυτοί το μάζεμα των αιχμαλώτων.

Το απόγευμα του Σαββάτου φτάνουν και ενισχύσεις στην πόλη. Αυτές θα ξεκουράσουν τη φρουρά από τη μάχη και το κυνήγι των συμμοριτών.

Η νύχτα που έφτασε ήταν άγρια. Οι πληγωμένοι συμμορίτες κλαίγανε ζητώντας βοήθεια.

-Αδέλφια σώστε μας. Έλληνες είμαστε κι εμείς.

Οι στρατιώτες μας , κι αυτό οι συμμορίτες δεν μπορούσαν ύστερα να το χωνέψουν , όταν μπορούσαν έτρεχαν για να τους δέσουν τις πληγές, να τους μεταφέρουν πιο κάτω στο νοσοκομείο. Μέσα στους πληγωμένους υπήρχε και ένας νέος στην ηλικία, με καινούργιες λουστρινένιες μπότες και πουκάμισο ζέρσεϋ. Ήταν ασφαλώς καπετάνιος και τα χαρακτηριστικά του συμφωνούσαν με τα χαρακτηριστικά του Βαγενά. Τον κατέβασαν κι αυτόν στο νοσοκομείο. Καμμιά εκδήλωσις ευγνωμοσύνης, κανένα ευχαριστώ. Όταν συνήλθε στο ζεστό κρεββάτι τον πλησίασε ένας αξιωματικός.

-Είσαι ο Βαγενάς; Τον ρώτησε.

Δεν απάντησε.

-Γιατί δεν απαντάς, ποιος είσαι;

Την ίδια στιγμή ο τραυματισμένος άρπαξε το χέρι ενός γιατρού που στεκόταν κοντά στο κρεββάτι, και πριν προλάβουν να τον σταματήσουν το δάγκωσε με μανία. Ταυτοχρόνως έβρισε με τα χυδαιότερα λόγια τον στρατό μας και τους αξιωματικούς.

-Εγώ είμαι ο Κίμων, είπε αργότερα.

Ύστερα όμως από λίγο άλλαξε πάλι γνώμη.

-Δεν είμαι ούτε Βαγενάς, ούτε Κίμων.

Ήταν τραυματισμένος στην καρδιά, και την άλλη μέρα πέθανε, χωρίς να αποκαλύψη την ταυτότητά του.

Β. ΤΣΙΜΠΙΔΑΡΟΣ



[1] Εφ. «ΕΜΠΡΟΣ», 22/2/1949, σελ. 1 & 5

ΤΟΥΣ ΔΙΑΨΕΥΔΟΥΝ ΤΑ ΙΔΙΑ ΤΩΝ ΚΕΙΜΕΝΑ

Η ΑΠΟΡΡΗΤΟΣ ΔΙΑΤΑΓΗ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΑΡΧΗΓΕΙΟΥ ΤΩΝ ΣΥΜΜΟΡΙΤΩΝ ΔΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΘΕΣΙΝ ΤΗΣ ΦΛΩΡΙΝΗΣ

«Σκοπός της επιχειρήσεως η κατάληψις της πόλεως»

ΤΑ ΠΑΝΤΑ ΕΙΧΟΝ ΠΡΟΒΛΕΒΘΗ ΕΚΤΟΣ ΤΗΣ… ΗΤΤΗΣ!

Εκ του Γενικού Επιτελείου Στρατού εδόθησαν προς δημοσίευσιν τα ακόλουθα:

Ο σταθμός των συμμοριτών εις την εκπομπήν του της 19ης τρέχοντος μεταδίσει όλως φαντασιώδεις πληροφορίας περί δήθεν απωλειών τας οποίας επροξένησαν εις τα ημέτερα τμήματα οι επιτιθέντες κατά της Φλωρίνης συμμορίται.

Μεταξύ των άλλων ψευδολογιών των αναφερομένων εις τας εν γένει ημετέρας απωλείας του τε εμψύχου και αψύχου υλικού των επενεχθεισών καταστροφών και των κυριευθέντων λαφύρων, αναφέρει ότι σκοπός της γενομένης επιθέσεως ήτο ϊσχυραί κρούσεις των τμημάτων μας κατά των εχθρικών δυνάμεων στην περιοχήν Φλώρινας…»

Επειδή σκοπός της γενομένης επιθέσεώς των δεν ήτο κρούσις κατά των ημετέρων τμημάτων, αλλά η πάση θυσία κατάληψις της πόλεως-βιαία στρατολογία και λεηλασία παντός είδους- και επειδή απέτυχεν οικτρώς η πρόθεσίς των αύτη, αποφεύγουν επιμελώς να αποκαλύψουν την πραγματικότητα, ήτοι την ματαίωσιν των σκοπών των και τας τρομακτικάς απωλείας των.

Προς επιβεβαίωσιν των πραγματικών προθέσεών των και άρσιν των χονδροειδών ψευδολογιών των παραθέτομεν κατωτέρω εν αντιγράφω την υπ’ αριθμ. Ε.Π.Ε. 380/5-2-49 Δ/γήν των συμμοριτών, προελθούσαν ημίν εκ του Αρχείου του φονευθέντος Διοικητού Ταξιαρχίας-αρχισυμμορίτου Λευτεριά:

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟΣ ΣΤΡΑΤΟΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΓΕΝΙΚΟ ΑΡΧΗΓΕΙΟ

Αριθ. Ε.Π.Ε. 380

Απόρρητος-Προσωπική

ΔΙΑΤΑΓΗ

1.Πληροφορίες:

Δίνουμε στο συνημμένο δελτίο πληροφοριών , συνημμένο πίνακα εσωτερικής στην πόλη οχύρωσης και συνημμένο σχεδιάγραμμα της πόλης Φλώρινας.

2. Σκοπός της επιχείρησης:

Κατάληψη της πόλης Φλώρινας, για στρατολογία και επιμελητειακή εκμετάλλευση. Συντριβή των δυνάμεων της 11 μοναρχοφασιστικής Μεραρχίας.

3. Ιδέα ενεργείας:

Γρήγορη κατάληψη και γερό κράτημα των εξωτερικών βασικών στηριγμάτων Σολίσιτο (υψ. 1641) και ανατολικά αντερείσματα ως υψ. 1033 Β. και Β.Α. του δημοσίου δρόμου. Αποφασιστική διείσδυση, γρήγορη κατάληψη και αμυντική εγκατάσταση στους υψ. Ανώνυμο, 1215, Γκιούπκα με σκοπό την απομόνωση της 21 Μοναρχοφασιστικής Ταξιαρχίας, απαγόρεψη κίνησις κάθε άλλης εχθρικής δύναμης από Ν. και Ν.Α. προς Φλώρινα. Ταυτόχρονα αποφασιστική διείσδυση στη Φλώρινα , με ισχυρές δυνάμεις, από Β. και Β.Δ. κατεύθυνση, για γρήγορη κατάληψη της πόλης. Αγκίστρωση φθορά των εχθρικών δυνάμεων της περιοχής Βεύης-κλειδιού και παρεμπόδιση κίνησης εχθρικών δυνάμεων, από Αμύνταιο προς Φλώρινα.

4.Δυνάμεις και μέσα μας:

Δυνάμεις: Η Χ Μεραρχία, με τις 14 και 103 Ταξιαρχίες της, με διλοχία σαμποτέρ, λόχων κυνηγών αρμάτων, αντιαεροπορικό ουλαμό, αντιαεροπορική Πυροβολαρχία. Ένα Τάγμα του Αρχ. Καΐμακτσαλ-δύο ίλες ιππικού- σχολή αξιωματικών Γεν. Αρχηγείου. Δύο Τάγματα της 108 ταξιαρχίας της ΙΧ Μερ. Τρισήμισυ ορειβατικές Πυροβολαρχίες. Ένα Τάγμα τραυματιοφορέων, ένα Τάγμα μεταφορών, ένα Όρχο αυτοκινήτων.

5. Κατανομή δυνάμεων-αποσττολές:

α) Η 107 Ταξιαρχία, με τις τρεις Διλοχίες Πεζικού, με αντιαεροπορικό ουλαμό, με 1 Πυροβολαρχία ορειβατικού Πυροβολικού (4 κανόνια), από χώρο κάλυψης, Μπύφι και με δρομολόγιο Μπούφι-Τρύπια πέτρα- Τσέρνεβικ-Σολίσιτο και Τρύπια πέτρα-Μπασδροβίτσια-1033, θα ενεργήση με δύο διλοχίες Πεζ. Αποφασιστικά και με ταχύτητα-για κατάληψη Σολίσιτο (1641), μέχρι υψ. 1033 Β. και Β.Α. του Δημοσίου δρόμου και θα εξασφαλίση την κατοχή αυτών των στρατηγικών σημείων. Με μικρή δύναμη θα απομονώση τις εχθρικές δυνάμεις στη μική Μπελαβόδα και Μικρή Βίγλα καθώς και τη κατεύθυνση του Κέτκο και Καλές. Μετά την κατάληψη Σολίσιτο (1641) ως υψ. 1033 και ως δημόσιο δρόμο θα κρατήση αυτή τη γραμμή με ελαφρές δυνάμεις και υπόλοιπη δύναμή της εφεδρεία της διοίκησης της όλης επιχείρησης.

β) Η 18 ταξιαρχία με τρεις διλοχίες Πεζ. Με διλοχία σαμποτέρ, με Λόχο κυνηγών αρμάτων, με αντιαρματικό ουλαμό, με ορειβατικό Πυροβολικό, από χώρο κάλυψης: Μπούφι και με δρομολόγιο: Μπούφι-Καρόδρομος προς Β.Α.- Μονή Αγ. Μάρκου-Ανατολικά από υψ. 1033-600 μέτρα Δυτικά Στρατώνων. Θα διεισδύση με ταχύτητα μέσα στη Φλώρινα από βόρεια κατεύθυνση. Θα απομονώση τους στρατώνες για να τους καταλάβη και ταυτόχρονα θα επιτεθή για να καταλάβη την έδρα της 11 Μοναρχοφασιστικής Μεραρχίας και της 3 μοναρχοφασιστικής Ταξιαρχίας. Με ειδικά τμήματα, από την πρώτη στιγμή θα ενεργήση κατά των θέσεων του εχθρικού πυρ/κού, για να το καταλάβη και μόνο σε έσχατη ανάγκη να το καταστρέψη.

Όρια ενεργείας της 18 ταξιαρχίας, όλο το κομμάτι της πόλης που είναι πέρα (Ανατολικά) από το ύψος της οδού Αθηνών –Ασφάλειας-Αστικού Συνοικισμού. Σ’ αυτά τα όρια θα ενωθούν με την 14 Ταξιαρχία.

γ)Η 14 ταξιαρχία με τρεις διλοχίες Πεζικού, με διλοχία σαμποτέρ, με λόχο κυνηγών αρμάτων, με αντιαρματικό Ουλαμό, 1 ορειβατικό Πυρ/λο , από χώρο κάλυψης: Αυχένας Πισοδερίου και από δρομολόγιο: Άλωνα-Ανατολικά κατά μήκος δημόσιου δρόμου θα διεισδύση με ταχύτητα μέσα στη Φλώρινα από Β.Δ. κατεύθυνση. Με 2 διλοχίες θα εξοντώση τον εχθρικό Λόχο που είναι Β. του πρώτου συνοικισμού με ταυτόχρονο διείσδυση προς Νομαρχίαν-Φυλακές-Διοίκηση Χωρ/κής-Ασφάλεια. Με άλλη διλοχία θα καταλάβη Γεωργική Σχολή και Φυτώριον όπου βρίσκονται και 300 μεταγωγικά του εχθρού.

Μετά την κατάληψη της Γεωργικής Σχολής και του φυτωρίου θα εγκαταστήση αμυντική μικρή δύναμη και υπόλοιπη δύναμη της διλοχίας στη διάθεση της Ταξιαρχίας. Όρια ενεργείας της 14 ταξιαρχίας, όλο το κομμάτι της πόλης που είναι δώθε «Δυτικά» από το ύψος της οδού Αθηνών-Αστικού Συνοικισμού.

Σ’ αυτά τα όρια θα ενωθούν με τη 18 Ταξιαρχία.

δ)Η 103 ταξιαρχία, με 3 διλοχίες της Πεζ. Με τάγματα Πεζ. Της 108 ταξ. Με ουλαμό αντιαρματικό, από χώρο κάλυψης: Αυχένας πισοδερίου, και με δρομολόγιο: Άλωνα-προς ανατολή παράλληλα προς το δημόσιο δρόμο μέχρι του ύψους Ράμνας- Σόμας-από το σημείο αυτό Νότια προς Καλογερίτσα κατά μήκος του αντερείσματος.

Θα κάνη με ταχύτητα τολμηρή διείσδυση και θα καταλάβη με αποφασιστική επίθεση το ανώνυμο και το υψ. 1215.

Σύγχρονα άλλη δύναμή της να συνεχίση με ταχύτητα την κίνηση από το αντέρεισμα της Καλογερίτσας και να καταλάβη με αποφασιστική επίθεση το υψ. Γκιούπκα.Θα εγκατασταθή αμυντικά σ’ αυτές τις θέσεις και θα τσακίση κάθε προσπάθεια της 21 Μοναρχοφασιστικής Ταξ. Που θα προσπαθήση να ενισχύση την εχθρική φρουρά της πόλης απ’ αυτήν την κατεύθυνση.

Επίσης θα απαγορέψη κάθε προσπαθεια ενίσχυσης της εχθρικής φρουράς της πόλης από Ν.Α. πλευρά.

ε)Ένα Τάγμα του Καϊμακτσαλάν με 1 αντιαρματικό των 37 χιλ. θα καταλάβη το υψ. 1009. Θα εγκατασταθή αμυντικά απαγορεύοντας κάθε κίνηση του εχθρού από το Αμύνταιο προς τη Φλώρινα.

στ)Το Ιππικό θα απαγορέψη κάθε κίνηση από Μελίτη-Βεύη προς Φλώρινα.

ζ)ένα Τάγμα της 108 ταξιαρχίας με 1 λόχο θα φτιάση γερή βάση πυρός στα Κριθαρίσια Νερά και θα απασχολήση και θα αγκιστρώση τις εχθρικές δυνάμεις. Με το υπόλοιπο της δύναμής του θα εισδύση τολμηρά και θα επιτεθή αποφασιστικά κατά της Σκοπιάς για να δεσμεύση κάθε ενισχυτική κίνηση του εχθρού προς Γκιούπκα, και ακόμα με επιδίωξη να καταλάβη τη Σκοπιά. Με την κατάληψη της Γκιούπκα, από τα τμήματα της 103 Ταξ. Θα κινηθή και η διλοχία αυτή Γκιούπκα όπου θα τεθή στις διαταγές της 103 Ταξ.

η)Ελαφρά τμήματα της ΙΧ Μεραρχίας με χρησιμοποίηση και ισχυρών πυρών όλμων και πυροβόλων να παρενοχλήση με γερές κρούσεις τον εχθρό στα Κουλκουθούρια-Λιοτάτο-Δερβέν.

θ)Το Πυροβολικό θα διαθέση από 1 ορειβατικό Πυροβόλο στις 14 και 13 ταξιαρχίες για άμεση βολή μέσα στην πόλη, 1 Πυροβολαρχία (4 κανόνια) στην 107 Ταξιαρχία για να το βάλη στο αντέρεισμα 1033 να χτυπάη και προς τη πόλη και προς τον κάμπο, 1 ουλαμό προς Τριανταφυλλιά για να χτυπάη προς Λιοτάτο και ως Τροπαιούχο και στα υψώματα της Άνω υδρούσας καιμκάθε άλλη κοντινή εχθρική κίνηση. Θα τοποθετήση μια ορειβατική Πυροβολαρχία με τον 1 ουλαμό στο 1635 να χτυπάη τα Κουλκουθούρια και τον άλλο Ουλαμό στο ύψωμα της Μεγάλης Βίγλας για να χτυπάη τον εχθρό στο Δερβένι-1414 (Καλογερίτσας). Ο Ουλαμός Πυροβολικού της Τριανταφυλλιάς θα χτυπήση μισή ώρα προ της επίθεσης τη Φλώρινα για να παρενοχλήση τον εχθρό και για να προσελκύση την βολήν των Πυροβόλων του προς Τριανταφυλλιά για το συμφέρον των τμημάτων μας που θα επιτεθούν στην πόλη.

Επίσης το Πυροβολικό θα διαθέση μια ορειβατική πυροβολαρχία των 3 κανονιών στον Αυχένα πισοδερίου, που θα χτυπάη τον εχθρό στη Μικρή Βίγλα-1695-Ανώνυμο.

ι) Σχολή Αξ/κών του Γ.Α. Εφεδρεία της Διοίκησης της επιχείρησης προς Μπούφι.

6. –Σύνδεσμοι-Διαβιβάσεις.

Η Διοίκηση της Επιχείρησης θα συνδέεται με τη 14, 18, 107 ταξιαρχίες και με τη Διεύθυνση του Πυροβολικού, με ασύρματο, με τηλέφωνα, με πεζούς. Με την 103 ταξιαρχία με ασύρματο και με πεζούς. Με το Τάγμα που θα ενεργή προς Σκοπιά με ασύρματο. Με το Ιππικό και το Τάγμα του Καϊμακτσαλάν με ασύρματο.Πρέπει να εξασφαλισθή πλάγια επαφή: Μεταξύ Ιππικού-Τάγματος Καϊμακτσαλάν. Μεταξύ 103 Ταξιαρχίας και τάγματος 108 Ταξιαρχίας που θα ενεργή προς Σκοπιά. Μεταξύ 14 και 18 ταξιαρχίας.

7. –Υγειονομική Υπηρεσία:

α)Χειρουργεία. 1 προωθημένο στο Πισοδέρι 1 πιο προωθημένο Β. Σολίσιτο.

β)Κάθε Τάγμα Πεζ. 20 τραυματιοφορείς. Η 14, 18 και 103 ταξιαρχία από ένα Λόχο τραυματιοφορέων. Η Διοίκηση της Επιχείρησης ένα Τάγμα τραυματιοφορέων. Η ΙΧ Μεραρχία πρέπει να εξασφαλίση τη μεταφορά των τραυματιών του Τάγματός της που θα ενεργή προς Υδρούσα Σκοπιά. Το Ιππικό και Τάγμα Καϊμακτσαλάν θα λύσουν μόνοι τους το πρόβλημα των τραυματιών τους.

γ)Η 14,18,103,107 ταξιαρχίες θα μεταφέρουν τους τραυματίες τους στο πιο προωθημένο ορεινό χειρουργείο Β. Σολίσιτο.

δ)Στη μεταφορά τραυματιών πρέπει να χρησιμοποιηθούν και πολίτες από τη Φλώρινα.

8. –Επιμελητεία:

Επικεφαλής όλης της επιμελητειακής δουλειάς ορίζουμε τον Συν. Δήμο Βότσκα, που σε συνεργασία με τους επιμελητές των Μεραρχιών κατά την διάρκεια της Μάχης πρέπει να εξασφαλίσουν την τροφοδοσία των Τμημάτων και τον εφοδιασμό του σε πυρομαχικά. Ο συν. Δήμος Βότσκας θα οργανώση ειδικά συνεργεία, για επιμελητειακή εκμετάλλευση της πόλης και για τη μεταφορά αυτών των υλικών . Κέντρα ανεφοδιαμού: Για τις 14 και 103 Ταξιαρχίες Άλωνα.

Για τις 18 και 107 καθώς και για Σχολή Αξ/κών Μπούφι (Αρχικά).

9.-Επιστράτευση:

Επικεφαλής όλης της δουλειάς ορίζουμε τον Συν. Σπάρτακο. Αυτός θα οργανώση τα απαραίτητα συνεργεία γι αυτή τη δουλειά, θα εξασφαλίση τη μεταφορά των νεοεπιστρατευομένων. Γι αυτό θα μπη μέσα στην πόλη με τις 14 και 18 Ταξιαρχίες.

10.-Σύλληψη Προδοτών:

Επικεφαλής όλης της υπηρεσίας, για τη σύλληψη μεταφορά τους έξω από την πόλη, ορίζουμε τον Συν. Κέντρο. Με τη δύναμή του υποχρεούται να αναλάβη και καθήκοντα Στρατονομίας στην πόλη για αποφυγή αντιλαϊκών ενεργειών.

11. –Σταθμός Διοίκησης της όλης επιχείρησης:

Στην αρχή σε κίνηση. Μετά την κατάληψη Σολίσιτο-1033 θα εγκατασταθή στο ενδιάμεσό τους. Σταθμοί Διοίκησης των ταξιαρχιών κοντά στα Τμήματά τους και στο επίκαιρο σημείο της ενεργείας τους.

12.-Ημερομηνία

Έναρξις επιχείρησης, ημέρα 11-2 ώρα 0330.

13. –Συνθηματικά αναγνώρισης θα δοθούν ξεχωριστά.

Σ.Δ.Γ.Α. 5-2-49

Αντ/γος ΓΟΥΣΙΑΣ

Παραλήπτες:

Χ,ΧΙ, ΙΧ Μεραρχίες, Δ.ση Πυρ/κού, 14, 103, 18, 107, 108 Ταξιαρχίες.

Κοινοποίηση:

Γεν Αρχηγείο (ύ.τ.ά.)

[2]Εφ. «ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ», 18/2/1949, σελ. 3

ΠΩΣ ΔΙΕΞΗΓΧΗ Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΦΛΩΡΙΝΗΣ

ΜΙΑ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΞΙΣΤΟΡΙΣΙΣ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΦΑΣΕΩΝ ΤΟΥ 4ΗΜΕΡΟΥ ΑΓΩΝΟΣ

Υπό της Διευθύνσεως Τύπου του Γενικού Επιτελείου Στρατού ανεκοινώθησαν χθες τα κάτωθι σχετικώς με την μάχην της Φλωρίνης:

1.Η μάχη της Φλωρίνης, η οποία ήρχισε την 3ην πρωϊνήν της 12.2.1949 με μίαν επίθεσιν των κομμουνιστών κατά της πόλεως και έληξε την εσπέραν της 15.2.49 με την κατατρόπωσιν αυτών και την καταδίωξίν των υπό του στρατού πρέπει να καταταχθή μεταξύ των περιφανών νικών του στρατού μας κατά του κομμουνισμού.

Η μέθοδος της κατά της πόλεως επιθέσεως των κομμουνιστών είναι παρομοία με την εφαρμοσθείσαν εις Καρδίτσαν, Νάουσαν, Καρπενήσι κλπ. Μόνον τα αποτελέσματα υπήρξαν τελείως διάφορα.

Δεν πρόκειται απλώς περί μιας μάχης, αλλά περί σειράς σκληρών αγώνων, οι οποίοι έλαβον χώραν κατά το πλείστον εις χιονοσκεπές ορεινόν έδαφος και υπό δυσμενείς καιρικάς συνθήκας.

ΙΙ. Η εδαφική περιοχή, εις την οποίαν εξειλίχθη η σειρά αυτή των μαχών χαρακτηρίζεται από τα εξής:

Η πόλις Φλώρινα ευρίσκεται εις την ανατολικήν έξοδον της στενωπού Πισοδερίου προς το υψίπεδον Φλωρίνης και δεσπόζεται από Βορρά μεν υπό αντειρίδος με υψοδείκτην 1033, από Νότου δε υπό της αντειρίδος Γκούσπα. Αυτή αύτη η πόλις δεν προσφέρεται δι άμυναν εις τας παρυφάς της, διότι το πέριξ έδαφος ανυψούται συνεχώς προς δυσμάς μέχρι της κυρίας κορυφογραμμής του Βίτσι.

Η κορυφογραμμή του Βίτσι αρχίζει από των γιουγκοσλαυϊκών συνόρων με κατεύθυνσιν από Βορρά προς Νότον και δια των κορυφών Τούμπα (2177)-υψ. 1903-υψ. 1966-Κλοϊτσάτα (2110)-Πλάκα (1861)-Βίγλα (1982)-Δερβέν (1675)-Πλατύ (1757)-Γκλάβατα (1882)-κορυφή Βίτσι (2128)-Γκολίνα(1886)-Βέρμπιτσα(1685) καταλήγει εις στενόν Κλεισούρας. Νοτιώτερον Κλεισούρας απλώνεται το Σινιάτσικον. Η κορυφογραμμή αύτη παρουσιάζει μόνον μία διάβασιν, την διάβασιν Πισοδερίου, ύψους 1530 μ.

Από την κορυφήν Γκολίνα εκσπάται με κατεύθυνσιν σχεδόν από δυσμών προς ανατολάς η κορυφογραμμή Μαλαρέκας, η οποία ενώνει το Βίτσι με το Καϊμακτσαλάν.

Και η κορυφογραμμή αύτη δεν παρουσιάζει ειμή μόνον δύο διαβάσεις. Την του Κιρλί Δερβέν (Βεύης) από Β. προς Ν. και την του Γκορνιτσόβου (Κέλλης) από δυσμών προς ανατολάς.

Όλαι αι ανωτέρω διαβάσεις δεσπόζονται εκατέρωθεν από φύσει οχυρά υψώματα.

Δια των διαβάσεων τούτων διέρχονται και αι αμαξιτοί οδοί:

-Φλώρινα-Πισοδέριον-Βατοχώρι-Κρουσταλλοπηγή.

-Φλώρινα-Βεύη-Αμύνταιον-Κοζάνη.

-Φλώρινα-Βεύη-Κέλλη-Έδεσσα.

Επομένως αν τις καταλάβη ισχυρώς τας ανωτέρω διαβάσεις αποκλείει πλήρως πάσαν επικοινωνίαν του υψιπέδου Φλωρίνης μετά της υπολοίπου χώρας.

ΙΙΙ. Εκ των μέχρι τούδε καταθέσεων 350 συλληφθέντων και παραδοθέντων συμμοριτών συνάγονται τα κάτωθι περί των συμμοριακών δυνάμεων, αι οποίαι ενήργησαν εις Φλώριναν.

Μετά την αποπομπήν του Μάρκου από την «ψευδοκυβέρνησιν» και την αρχηγίαν του συμμοριακού στρατού, ο Ζαχαριάδης εγκαινίασε την νέαν πολιτικήν και στρατιωτικήν γραμμήν του κόμματος, ηθέλησε να εξασφαλίση μίαν εντυπωσιακήν επιτυχίαν.

Προς τούτο εξέλεξε τας καλυτέρας του μονάδας , τας οποίας συνεπλήρωσεν εις έμψυχον υλικόν με τα μαχητικώτερα στελέχη και άνδραςτων εις την περιοχήν Βίτσι δυνάμεων και δια τοιούτων ειδικώς αφιχθέντων εξ Αλβανίας. Τας μονάδας ταύτας συνεπλήρωσε και ενίσχυσε δι αφθόνου και αρίστου υλικού.

Ολίγας ημέρας προ της επιθέσεως μετέβη προσωπικώς μετά των συνεργατών του Μπαρτζιώτα, Βλαντά και «αντιστρατήγου» (Τσαγκάρη) Γούσια και επεσκέφθη τας μονάδας της επιθέσεως, εις τας οποίας ωμίλησε και ετόνισε την σημασίαν της επιτυχίας της επιχειρήσεως .

Εις τα συμβούλια των ανωτέρων ηγετικών στελεχών κατηρτίσθησαν τα σχέδια της επιθέσεως κατά της Φλωρίνης εν πάση λεπτομερεία.

Δια την επίθεσιν ταύτην διετέθησαν τα 5/6 της δυνάμεως του Βίτσι, ήτοι 5 ταξιαρχίαι και 15 πυροβόλα των 75 και των 105 χιλ.

Εν πρώτη γραμμή διετέθησαν:

- Αι 14 και 18 ταξιαρχίαι από Βορρά.

- Η 103 ταξιαρχία από Δυσμών και

- Η 108 ταξιαρχία από Νότου.

Η 107 ταξιαρχία ετηρήθη εν Δευτέρα γραμμή ως εφεδρεία, εις περιοχήν διαβάσεως Πισοδερίου.

Το σχέδιον προέβλεπε την κατάληψιν της Φλωρίνης μέχρι της 8 πμ ώρας της 12.2.1949 και εγκατάστασιν εις αυτήν έστω και δι ολίγον χρόνον ενός κλιμακίου της ψευδοκυβερνήσεως.

Δια την παρεπόδισιν της αποστολής ενισχύσεων εκ λοιπής περιοχής είχε προβλεβθή ενέργεια ετέρων συμμοριακών δυνάμεων δια την κατάληψιν των στενωπών Κιρλί Δερβέν και Γκορνιτσόβου και η ευρεία καταστροφή και ναρκοθέτησις των δι αυτών διερχομένων οδών.

Δια τον εφοδιασμόν των μονάδων επιθέσεως δια πολενικού υλικού από πολλών ημερών έφθανον εις Βίτσι εξ Αλβανίας αυτοκίνητα πλήρη πυρομαχικών, ιματισμού και τροφίμων.

IV. Η άμυνα της πόλεως Φλωρίνης κυρίως επί ωχυρωμένων σημείων Β.Δ. και Ν. της πόλεως. Εντός της πόλεως ήδρευεν η ΙΙ Μεραρχία.

V. Αι συμμορικαί δυνάμεις επιθέσεως εκινήθησαν από της νυκτός της 10_11.2.49 και έφθασαν μέχρι πρωΐας 11.2.49 όπισθεν της κυρίας κορυφογραμμής του Βίτσι, ένθα διημέρευσαν. Κατά την ιδίαννύχτα άλλαι δυνάμεις επετέθησαν κατά ημετέρων εις στενωπόν Κιρλί Δερβέν, ίνα γίνωσι κύριοι αυτής. Απέτυχον μεν εις τούτο αλλά κατέστρεψαν την οδόν Κέλλης-εδέσσης και εναρκοθέτησαν την οδόν Βεύης –Αμυνταίου.

Από των εσπερινών ωρών της 11.2.49 αι δυνάμεις αύται εκινήθησαν ως εμφαίνεται εις το σχέδιον 1ον και την 3ην ώραν της 12.2.49 προσέβαλον όλα τα αμυντικά στηρίγματα της πόλεως.

Η επίθεσις εξεδηλώθη δια σφοδρών πυρών όλων των όπλων και ιδίως αντιαρματικών εκτοξευτών. Κατ’ αρχάς τα κύματα της επιθέσεως έπεσαν εις τα ναρκοπέδια των στηριγμάτων , ενώ οι μικραί φρουραί των εφήρμοσαν το προπαρασκευασμένον σχέδιον αμύνης των.

Η μάχη διεξήχθη με πείσμα. Οι συμμορίται δεν εφείσθησαν απωλειών και το πρώτον κύμα, διεδέχθη το δεύτερον κλπ. Οι στρατιώται ηγωνίσθησαν με αυτοπεποίθησιν και επιμονήν. Ο αγών έλαβε δραματικήν μορφήν μεταξύ 4ης και 6ης ώρας ότε εξειλίχθη εις σώμα προς σώμα τοιούτον. Το πυροβολικόν των συμμοριτών έβαλε και κατά της πόλεως συνεχώς. Τρία σημεία στηρίγματος από βορρά και δύο από νότον εκάμφθησαν μέχρι της 7ης ώρας.

Συγχρόνως άλλαι συμμοριακαί δυνάμεις εξεχύθησαν μεταξύ των χώρων σταθμεύσεως των εκτός της Φλωρίνης ημετέρων δυνάμεων, τας οποίας δια σφοδρών πυρών και αλλαχού και επιθέσεων προσεπάθησαν να απασχολήσουν επιφέρουσαι και σύγχυσιν. Η 103 συμμοριτική ταξιαρχία ιδία από νότου διείσδυσε μεταξύ των ημετέρων έξω της Φλωρίνης δυνάμεων και αφού κατέβαλε δεσπόζοντα σημεία επεχείρησε να προσβάλη ταύτας.

Ούτω μέχρι της 7ης ώρας η πρωτοβουλία ανήκεν εις τους συμμορίτας και μέχρι της 8ης επέτυχον ούτοι την μεγαλυτέραν προσέγγισην προς τα εξωτερικά φυλάκια της πόλεως.

Το Εγγύτερον σημείον προς την πόλιν, εις το οποίον έφθασαν οι συμμορίται απείχεν περί τα 1.000 μέτρα εξ αυτής.

Εντός ελαχίστου χρόνου από της εκδηλώσεως της συμμοριακής επιθέσεως αι διοικήσεις του στρατού εξετίμησαν την κατάστασιν και έλαβον τα μέτρα των.

Πρωταρχικόν ήτο η απόκρουσις της επιθέσεως.

Από της νυκτός εκινήθησαν ημέτερα τμήματα δια την εν’ισχυσιν των αμυνομένων, ενώ προς βορράν ήρχισαν αντεπίθεσιν δια την ανακοπήν της επιθέσεως. Την 7ην ώραν περίπου η ισορροπία επετεύχθη.

Από εκείνης της στιγμής η διοίκησις του στρατού Φλωρίνης ανέλαβεν την κυρίως αντεπίθεσιν.

Δυνάμεις στρατού ετέθησαν εις κίνησιν εξ όλων των χώρων σταυθμεύσεώς των (όρα σχέδιον 2ον ) και κατέλαβον εν τάχει τας καθοριζομένας βάσεις εξορμήσεώς των, παρά τα παρενοχλητικά πυρά του πυροβολικού των συμμοριτών.

Ούτω από 8ης ώρας ήρξατο η εξόρμησις των ημετέρων τμημάτων σχεδόν συγχρόνως εις όλα τα σημεία.

Εντός των πρωινών ωρών εξεκαθαρίσθησαν τα νοτίως της πόλεως Φλωρίνης και Σκόπιας διεισδύσαντα τμήματα της 108 συμμοριακής ταξιαρχίας. Ο αριθμός των συλλαμβανομένων ηύξανε συνεχώς.

Προς βορράν σκληροί αγώνες διεξήχθησαν κατά των 14,18 και 103 ταξιαρχιών και δια συνεχών προσπαθειών κατελήφθη μέχρι εσπέρας η σειρά των αντερεισμάτων της Μπασαροβίτσας.

Η αεροπορία από της εω μέχρι της νυχτός έδρασεν άνευ διακοπής. Οι πυροβολισμοί, οι ρουκετοβολισμοί και οι βομβαρδισμοί ήσαν συνεχείς.

Ούτω έληξεν η πρώτη ημέρα.

Ο κίνδυνος δια την Φλώριναν απεμακρύνθη, αλλά το πυροβολικόν των συμμοριτών έβαλεν ακόμη κατά της πόλεως.

Η συμμοριακή ηγεσία επείσθη ότι απέτυχε και κατέβαλεν υπερανθρώπους προσπαθείας πλέον όπως περισώση τα ράκη των ταξιαρχιών της. Προς τούτο ενέπλεξε την 107 εφεδρικήν ταξιαρχίαν ίνα συγκρατήση τους ημετέρους. Κατέλαβεν δι αυτής την μοναδικήν διάβασιν του Πισοδερίου (Βίτσι) και την εναρκοθέτησεν.

Το ηθικόν των συμμοριτών υπέστη τρομακτικήν μείωσιν. Από της πρωΐας της 13-2-49 ήρχισεν ο αγών καταδιώξεως, αγών κυρίως όχι κατά των συμμοριτών , αλλά κατά της χιόνος. Διότι όσο προχώρουν τα τμήματα, τόσον ανήρχοντο προς Βίτσι, όπου η χιών υπερέβαινεν το μέτρον πανταχού.

Συγχρόνως με την ανωτέρω αντεπίθεσιν τμήματα της Χ Μεραρχίας ενήργησαν ισχυράς αντεπιθέσεις αντιπεριπασμού εις περιοχήν κορυφής Βίτσι και δυτικώτερον ίνα μη επιτρέψουν εις τους συμμορίτας να αποσύρουν εκείθεν δυνάμεις.

Οι αγώνες αυτοί υπό δυσμών και από νότου συνεχίσθησαν μέχρις εσπέρας 15-2-49 ότε δέον να θεωρηθή η μάχη της Φλωρίνης λήξασα.

Κατ’ αυτόν τον τρόπον έληξε η μάχη της Φλωρίνης.

Αι απώλειαι είναι οι εξής:

Ημετέρων νεκροί 4 αξιωματικοί και 40 οπλίται, τραυματίαι 13 αξιωματικοί και 207 οπλίται, αγνοούμενοι 2 αξιωματικοί και 33 οπλίται.

Συμμοριτών νεκροί καταμετρηθέντες 783, συλληφθέντες και παραδοθέντες 350. Εις τούτους δεν συμπεριλαμβάνονται οι ταυματίαι και οι κρυοπαγημένοι.

Λάφυρα: 14 όλμοι, 3 πολυβόλα, 93 οπλοπολυβόλα, 405 τυφέκια, 440 αντιαρματικαί γροθιές, 120 ατομικά αυτόματα, 126 νάρκαι και πολλά άλλα υλικά και πυρομαχικά.

Αλλά τα αποτελέσματα της μάχης της Φλωρίνης είναι πολύ σημαντικώτερα.

Είναι ηθικά κατά της νέας ηγεσίας του Ζαχαριάδη και πολιτικά κατά του κόμματός του. Είναι η πρώτη μάχη, την οποίαν δίσει και η πρώτη ήττα την οποίαν υφίσταται.

Πρέπει να σημειωθή εδώ ότι ο κομμουνισμός εις την Φλώριναν δεν εύρεν μόνον τον στρατόν αντιμέτωπον, εύρε και τον λαόν της Φλωρίνης, ο οποίος σύσσωμος παρά το πλευρόν του στρατού επολέμησεν εις την πρώτην γραμμήν. Και τούτο έχει μεγαλυτέραν σημασίαν.

Εκ της Διευθύνσεως Τύπου ΓΕΣ